1. HYFOSY LÀ GÌ?
Siêu âm có chất tương phản đánh giá ống dẫn trứng (hysterosalpingo-foam sonography) là một kỹ thuật động, dùng chất tương phản an toàn bơm vào buồng tử cung qua ngã âm đạo và quan sát sự thay đổi hình ảnh qua hai ống dẫn trứng dựa trên hình ảnh cản âm của chất tương phản.
.jpg)
Hình 1: Chất tương phản sử dụng tại Bệnh Viện Hùng Vương
Nguồn: Bệnh Viện Hùng Vương
2. TẠI SAO TÔI CẦN LÀM HYFOSY?
HyFoSy được chỉ định khi bạn gặp khó khăn trong việc mang thai, nhằm kiểm tra ống dẫn trứng và buồng tử cung. Quá trình thu tinh (sự kết hợp giữa trứng và tinh trùng) xảy ra ở ống dẫn trứng, sau đó phôi sẽ làm tổ tại buồng tử cung. Nếu ống dẫn trứng bị tổn thương hoặc tắc nghẽn, việc mang thai có thể trở nên khó khăn. Thủ thuật này cung cấp thông tin về tình trạng ống dẫn trứng, giúp xác định liệu ống dẫn trứng có bị tắc hoặc tổn thương hay không. Đồng thời, thủ thuật cũng giúp đánh giá buồng tử cung. Kết quả của HyFoSy sẽ giúp bác sĩ lập kế hoạch chăm sóc và điều trị phù hợp cho bạn trong tương lai để tăng khả năng mang thai.
3. CÓ PHƯƠNG PHÁP THAY THẾ NÀO KHÔNG?
- X quang buồng tử cung ống dẫn trứng có cản quang (hysterosalpingography-HSG): chụp X-quang có bơm thuốc cản quang để kiểm tra ống dẫn trứng. Tuy nhiên phương pháp này gây đau hơn HyFoSy và tiếp xúc tia xạ.
- Phẫu thuật nội soi buồng tử cung và ổ bụng ( Laparoscopy): thường được thực hiện dưới gây mê toàn thân, để kiểm tra ống dẫn trứng.
4. TÔI CẦN CHUẨN BỊ GÌ TRƯỚC KHI LÀM HYFOSY?
Điều quan trọng là bạn không được mang thai tại thời điểm thực hiện thủ thuật, vì có nguy cơ làm ảnh hưởng đến thai và gây sảy thai. Sau khi có lịch hẹn, bạn không nên quan hệ tình dục không bảo vệ (kiêng quan hệ hoặc sử dụng bao cao su) từ ngày đầu của chu kỳ kinh nguyệt cho đến ngày làm thủ thuật. Thủ thuật sẽ không được thực hiện nếu trong chu kỳ đó bạn đã có quan hệ tình dục không bảo vệ trước ngày làm thủ thuật.
5. THỜI ĐIỂM THỰC HIỆN HYFOSY?
Sau khi sạch kinh, tốt nhất là từ ngày thứ 4 đến thứ 6 của chu kỳ kinh, không quá ngày thứ 10.
6. QUÁ TRÌNH LÀM HYFOSY DIỄN RA NHƯ THẾ NÀO?
Thủ thuật được thực hiện trong phòng siêu âm. Bác sĩ sẽ giải thích quy trình. Bạn sẽ ký giấy cam kết thủ thuật. Trong suốt thủ thuật, bạn hoàn toàn tỉnh táo và không cần gây mê.
Bạn sẽ được yêu cầu đi tiểu để làm trống bàng quang. Sau đó bạn sẽ nằm thoải mái trên giường khám và được siêu âm đầu dò âm đạo. Điều này có nghĩa là một đầu dò siêu âm sẽ được bọc bao cao su mới rồi đưa nhẹ nhàng vào âm đạo. Đây là một thủ thuật phụ khoa thường quy và thường không gây đau. Bước này giúp quan sát tử cung và buồng trứng trước khi tiến hành HyFoSy.
Nếu kết quả siêu âm phù hợp, bác sĩ sẽ tiếp tục với HyFoSy. Một mỏ vịt (giống dụng cụ dùng khi làm xét nghiệm phết tế bào cổ tử cung) sẽ được đặt vào âm đạo để quan sát cổ tử cung. Sau đó, một ống thông nhỏ mềm sẽ được đưa vào tử cung. Một bóng nhỏ gắn vào ống thông sẽ được bơm căng để giữ ống cố định trong quá trình kiểm tra.
Mỏ vịt sẽ được tháo ra, sau đó một lượng nhỏ nước muối sinh lý được bơm vào buồng tử cung dưới hướng dẫn của siêu âm, và tiến hành siêu âm để kiểm tra các bất thường như polyp hoặc u xơ ảnh hưởng đến buồng tử cung.
Tiếp theo, một dung dịch cản âm sẽ được bơm vào, dung dịch này sẽ hiện lên màu trắng sáng trên siêu âm, cho phép bác sĩ theo dõi đường đi của dung dịch qua buồng tử cung và ống dẫn trứng nếu không có tắc nghẽn. Việc không thấy dung dịch cản âm đi qua ống dẫn trứng không phải lúc nào cũng có nghĩa là ống dẫn trứng bị tắc, nhưng thông tin này rất hữu ích cho việc lập kế hoạch chăm sóc và điều trị tiếp theo cho bạn.
Hình 2: Quá trình thực hiện HyFoSy
Nguồn: https://www.hertsfertility.co.uk/wp-content/uploads/2020/06/HyCoSy-Patient-information-leaflet.pdf
Hình 3: Hình 3D hai ống dẫn trứng thông
Nguồn: Bệnh Viện Hùng Vương
Hình 4: Hình 2D với chất tương phản (màu trắng sáng) qua đoạn kẽ và ống dẫn trứng 2 bên
Nguồn: Bệnh Viện Hùng Vương
Hình 5: Hình 2D với chất tương phản (màu trắng sáng) qua buồng trứng trái
Nguồn: Bệnh Viện Hùng Vương
Hình 6: Hình 2D với chất tương phản (màu trắng sáng) qua buồng trứng phải
Nguồn: Bệnh Viện Hùng Vương
7. THỦ THUẬT CÓ GÂY ĐAU KHÔNG?
Việc siêu âm thường không gây đau, tuy nhiên bạn có thể cảm thấy khó chịu hoặc đau âm ỉ giống đau bụng kinh. Thông thường, cảm giác này có thể giảm bớt bằng các thuốc giảm đau thông dụng. Bạn sẽ được bác sĩ cho uống thuốc giảm đau, kháng sinh trước khi làm thủ thuật 30 phút (nếu có dị ứng với bất kỳ loại thuốc nào, bạn nên trao đổi với bác sĩ để được dùng loại thuốc khác phù hợp).
8. THỦ THUẬT KÉO DÀI BAO LÂU?
Toàn bộ thủ thuật mất khoảng 30 phút.
9. ĐIỀU GÌ XẢY RA SAU KHI LÀM THỦ THUẬT?
Kết thúc thủ thuật, bác sĩ sẽ theo dõi bạn trong 30 phút (kiểm tra mạch, huyết áp và tình trạng khó chịu vùng bụng) và trả kết quả siêu âm, hướng dẫn bạn quay lại phòng khám gặp bác sĩ điều trị để được tư vấn.
10. TÔI CẦN LÀM GÌ SAU KHI VỀ NHÀ?
Bạn có thể về nhà ngay sau khi làm xong.
Bạn có thể sinh hoạt bình thường và có thể quan hệ tình dục trở lại nhưng kiêng quan hệ khi âm đạo còn ra máu.
Tiếp tục uống thuốc theo toa bác sĩ chỉ định trước thủ thuật
Tái khám theo hẹn
11. NHỮNG DẤU HIỆU KHÔNG ĐÁNG LO NGẠI?
- Đau bụng nhẹ
- Ra ít huyết âm đạo, sẽ tự cầm 24 giờ
- Dịch âm đạo có thể sẽ có màu nâu đen (màu của dung dịch sát khuẩn)
12. NHỮNG DẤU HIỆU CẦN TÁI KHÁM NGAY?
- Đau bụng nhiều
- Ra huyết âm đạo nhiều
- Sốt trên 38 độ hoặc cao hơn trong vòng 24 giờ
13. NHỮNG RỦI RO CỦA HYFOSY LÀ GÌ?
- Nếu bạn đang mang thai: thủ thuật có thể gây hại cho thai nhi hoặc dẫn đến sảy thai. Vì vậy, chúng tôi thường sắp xếp lịch hẹn sau khi bạn sạch kinh.
- Nhiễm trùng: nguy cơ nhiễm trùng sau thủ thuật khoảng 1/100 trường hợp. Để phòng ngừa, bác sĩ sẽ kê kháng sinh uống sau thủ thuật.
- Dị ứng: rất hiếm khi xảy ra phản ứng dị ứng với chất tương phản, nhưng nếu bạn có bất kỳ tiền sử dị ứng nào, hãy thông báo cho bác sĩ trước khi làm thủ thuật.
- Choáng: đôi khi bạn có thể cảm thấy choáng trong hoặc sau thủ thuật, vì vậy bác sĩ khuyên bạn nên nằm nghỉ 30 phút để theo dõi sau thủ thuật.
14. CÁCH ĐẶT LỊCH HẸN ?
Để đặt lịch hẹn HyFoSy tại Bệnh Viện Hùng Vương (128 Hồng Bàng, Phường Chợ Lớn Tp. Hồ Chí Minh) xin liên hệ số điện thoại:
(028) 3855 8532 – số nội bộ: 6173 ( thứ 2 đến thứ 6)
(028) 3855 8532 – số nội bộ: 6162 ( thứ 7)
TÀI LIỆU THAM KHẢO:
https://www.hertsfertility.co.uk/wp-content/uploads/2020/06/HyCoSy-Patient-information-leaflet.pdf
Savelli L, Pollastri P, Guerrini M, Villa G, Manuzzi L, Mabrouk M, et al. Tolerability, side effects, and complications of hysterosalpingo-contrast sonography (HyCoSy). Fertility and Sterility. 2009;92:1481-6
Tin, bài: BS.CKI Nguyễn Thị Ngọc Hân
Bài viết khác
- RADAR SẢN PHỤ KHOA - Kỳ 55: Thai trứng - Nhận biết sớm và bảo vệ khả năng làm mẹ
- Sau sinh nên ăn uống thế nào để nhanh hồi phục và nhiều sữa cho con?
- Những sai lầm dinh dưỡng khi mang thai có thể ảnh hưởng cả mẹ lẫn con
- Tăng cường kỷ luật lưu trữ hiện hành: áp dụng Nghị định 31/2026/NĐ-CP tại Phòng Hành chính quản trị Bệnh viện Hùng Vương
- Phòng, chống ảnh hưởng của ô nhiễm không khí trong môi trường bệnh viện